
- Laat dit aan een vakman over
Of je een vergunning nodig hebt om een boom in je eigen tuin te kappen, hangt af van je gemeente. Elke gemeente maakt eigen regels. In de ene gemeente heb je voor bijna elke grotere boom een vergunning nodig, in de andere alleen voor bomen die op een lijst met waardevolle of monumentale bomen staan. Check het daarom altijd voordat je gaat kappen.
Dat doe je via het Omgevingsloket of op de website van je gemeente. Vind je het niet, bel of mail dan de gemeente. Kap je zonder vergunning terwijl die wel nodig was, dan riskeer je een boete en soms een plicht om een nieuwe boom te planten.
Op deze pagina lees je hoe je de regels voor jouw adres vindt, wat je bij een aanvraag nodig hebt, wat er geldt voor broedende vogels en beschermde dieren en wanneer je een boomverzorger of hovenier inschakelt.
Waarom de regels per gemeente verschillen
Er is geen landelijke regel die zegt welke bomen je wel of niet mag kappen. Gemeenten bepalen dat zelf. Vroeger stond dat vaak in de Algemene Plaatselijke Verordening of een aparte bomenverordening. Sinds de Omgevingswet in 2024 is ingegaan, worden die regels stap voor stap opgenomen in het omgevingsplan van de gemeente. In veel gemeenten gelden de oude regels nog tijdelijk.
Gemeenten gebruiken verschillende manieren om te bepalen welke bomen beschermd zijn. Sommige werken met een minimale dikte van de stam, gemeten op een bepaalde hoogte boven de grond. Andere hebben een kaart of lijst met beschermde bomen en laten de rest vrij. Ook kan het uitmaken of je boom in de voortuin of de achtertuin staat, of je woning in een beschermd stads- of dorpsgezicht ligt en of het om een fruitboom gaat. Welke regel voor jou geldt, lees je alleen bij je eigen gemeente.
Zo check je of je een kapvergunning nodig hebt
Met deze stappen weet je binnen korte tijd waar je aan toe bent. Houd het adres en een paar gegevens over de boom bij de hand, zoals de soort, de plek in de tuin en de omtrek van de stam.
- Stap 1: meet de omtrek van de stam met een meetlint. Gemeenten geven vaak aan op welke hoogte je meet; noteer die hoogte erbij.
- Stap 2: ga naar het Omgevingsloket op omgevingswet.overheid.nl en gebruik de vergunningcheck voor het kappen van een boom.
- Stap 3: bekijk ook de regels op de kaart voor je adres. Daar zie je onder meer of je in een beschermd gebied woont.
- Stap 4: kijk op de website van je gemeente bij bomen of kappen. Veel gemeenten hebben daar een lijst met beschermde bomen of een uitleg in gewone taal.
- Stap 5: blijf je twijfelen, neem dan contact op met de gemeente. Vraag het antwoord het liefst per e-mail, zodat je het later kunt laten zien.
Een kapvergunning aanvragen
Heb je een vergunning nodig, dan vraag je die aan via het Omgevingsloket of via de gemeente. Je beschrijft welke boom je wilt kappen, waar hij staat en waarom. Vaak vraagt de gemeente om foto’s en een situatieschets van de tuin. Een goede reden helpt, zoals overlast, een zieke of onveilige boom, schade aan de fundering of bestrating, of plannen voor een verbouwing.
De gemeente toetst je aanvraag aan haar eigen regels. Ze kan de vergunning verlenen, weigeren of voorwaarden stellen, zoals het planten van een nieuwe boom. Meestal hoor je binnen enkele weken iets; de precieze termijn staat in de bevestiging van je aanvraag. Aan een aanvraag zijn vaak kosten verbonden, de zogenaamde leges. Kijk op de website van je gemeente wat die zijn.
Na de verlening kan iemand anders, bijvoorbeeld een buurman, nog bezwaar maken. Kap daarom niet direct op de dag dat de vergunning binnenkomt. In de vergunning staat vanaf wanneer je mag kappen.
Let op vogels, vleermuizen en andere dieren
Ook als je geen kapvergunning nodig hebt, gelden de regels voor beschermde dieren. Die stonden in de Wet natuurbescherming en staan sinds 2024 in de Omgevingswet. Je mag nesten die in gebruik zijn niet verstoren of vernielen. Voor sommige soorten, zoals vleermuizen, eekhoorns en uilen, zijn ook vaste verblijfplaatsen het hele jaar beschermd, ook als de dieren er op dat moment niet zijn.
Plan het kappen daarom bij voorkeur buiten de periode waarin vogels broeden; als richtlijn wordt half maart tot half juli aangehouden. Kijk vooraf of er nesten, holtes of sporen van dieren in de boom zitten. Zie je holtes in een oude boom of twijfel je, laat de boom dan eerst bekijken door een deskundige.
Bomen bij de erfgrens en de buren
Staat de boom dicht bij de erfgrens, dan heb je ook met je buren te maken. In het Burgerlijk Wetboek staat dat bomen niet binnen twee meter van de erfgrens mogen staan, tenzij de buren toestemming geven of de gemeente iets anders regelt. Na lange tijd kan die regel verjaren. Een buurman mag overhangende takken laten weghalen, maar moet je eerst vragen om dat zelf te doen.
Moet je boom weg en staat hij dicht bij het huis, de schutting of een schuur van de buren, overleg dan vooraf. Het kappen van een grote boom vraagt soms om toegang via hun tuin of om het tijdelijk afzetten van een stoep. Voor werk op de openbare weg, zoals een hoogwerker of kraan op straat, kan een aparte toestemming van de gemeente nodig zijn.
Een boom die direct gevaar oplevert
Is een boom na een storm half omgevallen, scheurt de stam of hangt er een grote tak los boven een pad of huis, dan kan er sprake zijn van acuut gevaar. Veel gemeenten hebben dan een snellere regeling of staan toe dat je eerst de veiligheid herstelt en de vergunning achteraf regelt. Maak foto’s van de situatie en meld het bij de gemeente. Bij direct gevaar voor mensen bel je 112.
Probeer een gevaarlijke boom nooit zelf om te zagen. Een boom onder spanning kan onverwacht scheuren of draaien. Laat dat over aan een boomverzorger met ervaring.
Zelf kappen of een vakman inschakelen?
Een kleine boom of struik die je vanaf de grond kunt omzagen, kun je met de juiste veiligheidsuitrusting zelf weghalen. Voor een grotere boom raden we zelf kappen af. Een boom moet vaak in delen worden weggehaald, met klimtechniek of een hoogwerker, en de takken moeten gecontroleerd naar beneden. Fouten leiden tot schade aan huizen, schuttingen en leidingen, en tot ernstig letsel.
Een boomverzorger of hovenier weet hoe hij een boom veilig in delen weghaalt, freest desgewenst de stobbe weg en voert het hout af. Veel vakmensen helpen ook bij het uitzoeken van de regels en de aanvraag van de vergunning. Bekijk de dienst boom kappen of vraag een vakman aan via Tuinflits. Meer onderwerpen vind je in het overzicht met tuingidsen.
- De boom is hoger dan je veilig vanaf de grond kunt omzagen.
- De boom staat dicht bij je huis, de buren, een schuur of leidingen.
- De boom is ziek, hol of beschadigd en daardoor onvoorspelbaar.
- Je wilt ook de stobbe en de wortels laten verwijderen.
- Je wilt hulp bij de vergunningaanvraag.
Met één aanvraag zie je vakmensen in en rond jouw woonplaats en kies je zelf wie je helpt. Doe een gratis aanvraag.
Veelgestelde vragen
Mag ik zonder vergunning een boom in mijn achtertuin kappen?
Dat hangt af van je gemeente. In veel gemeenten zijn kleinere bomen in de achtertuin vrij, maar dat geldt niet overal. Check het via de vergunningcheck in het Omgevingsloket of op de website van je gemeente voordat je kapt.
Hoe meet ik de dikte van de stam?
Meestal meet je de omtrek van de stam met een meetlint, op een hoogte die de gemeente aangeeft. Kijk in de regels van je gemeente op welke hoogte je moet meten en of ze uitgaan van omtrek of doorsnede. Noteer beide om twijfel te voorkomen.
Wat gebeurt er als ik zonder vergunning kap?
De gemeente kan een boete opleggen en eisen dat je een nieuwe boom plant. Hoe streng dat is, verschilt per gemeente. Bij twijfel kun je het beter eerst navragen; dat kost minder moeite dan achteraf een probleem oplossen.
Heb ik ook een vergunning nodig om een boom flink te snoeien?
In sommige gemeenten valt zware snoei die de boom ernstig aantast onder dezelfde regels als kappen, zoals het weghalen van de hele kroon. Gewoon onderhoudssnoeien is meestal vrij. Lees de regels van je eigen gemeente.
Mag ik een boom kappen in het broedseizoen?
Het kappen zelf is niet verboden, maar je mag geen nesten verstoren die in gebruik zijn. In het voorjaar en de vroege zomer is de kans daarop groot. Plan het kappen daarom liefst in de herfst of winter en kijk altijd eerst goed of er nesten of holtes in de boom zitten.
Moet ik een nieuwe boom planten als ik er een kap?
Dat kan een voorwaarde in de vergunning zijn. De gemeente bepaalt dan vaak welk soort boom en binnen welke termijn. Staat er niets over in de vergunning, dan ben je vrij om te kiezen.
Kan een boomverzorger de vergunning voor mij aanvragen?
Veel boomverzorgers en hoveniers helpen daarbij of vragen de vergunning namens jou aan. Jij blijft wel verantwoordelijk als eigenaar. Vraag een kopie van de aanvraag en de vergunning voor je eigen administratie.
Bijgewerkt op 30 oktober 2026 door de redactie van Tuinflits.
Lees ook
Heg snoeien: wanneer mag het en wanneer is het beste?
Zelf doen kan vaakDe beste snoeimomenten per haagsoort, de regels rond broedende vogels en wat je beter niet doet.
Lees verder →Tuin op het noorden: zo maak je er een fijne tuin van
Zelf doen kan vaakHoe je een tuin op het noorden slim indeelt, welke planten het daar goed doen en hoe je de tuin lichter maakt.
Lees verder →Beukenhaag snoeien: wanneer en hoe je het goed doet
Zelf doen kan vaakWanneer je een beukenhaag snoeit, hoe je hem dicht en strak houdt en wat je doet met een haag die uit de hand is gelopen.
Lees verder →Meer over tuin
- Mos in je gazon bestrijden: zo pak je de oorzaak aan
- Wanneer verticuteer je je gazon? Het beste moment en de aanpak
- Overkapping dicht maken: wanden, glas en de regels
- Kunstgras onderhouden: zo blijft het mooi en schoon
Bekijk alle onderwerpen over tuin of lees meer over tuinonderhoud door een hovenier.